د ښځو حقوق په اسلام کې - لومړۍ برخه

اسلام د نارینه وو لپاره د نارینه جوړ کړی دین دی. د اسلام دا خبره چې د ښځو د ځواکمنتیا خبره کوي، سمه نه ده، اسلام ښایي چې ښځو ته یې داسې حقوق ورکړي وو کوم چې دوی نه در لودل، خو حقیقت دا دی چې له نن څخه ۱۴۰۰ کاله وړاندې یې هم د ښځو حقوق خوړلي وو، نور تفصيل په ليکنه کې.

📕 ژباړه: حضرت عایشه رض روایت کوي چې رسول الله ص وفرمایل: “که ما چا ته امر کړی وای چې د بل چا په وړاندې سجده وکړي، نو ما به ښځو ته امر کړی وای چې خپلو خاوندانو ته سجده وکړي. که یو سړی خپلې ښځې ته امر وکړي چې له سره غر نه تور غر ته او له تور غر نه سره غر ته یو څه یوسي (نقل کړي)، نو دا د هغې دنده ده چې د خپل خاوند اطاعت وکړي.”

  • 📌 سرچينه: سنن ابن ماجه حديث ۱۸۵۲
  • 📌 سرچينه: جامع الترمذي حديث ۱۱۵۹

شهادت – د یو سړي = له دوه ښځو سره

په قرآن کې د ښځې شاهدي د سړي نيمايي ده:

  • ۲ سورة البقرة – ۲۸۲ آیت

که د هغې نه هېر شي؟ واه، خدایه، ولې داسې وایې؟ ایا ښځې حافظه نه لري او که کم عقلې دي یا بل څه؟ په حقیقت کې پیغمبر ص موږ ته دا آیت تشریح کړی،

📕 ژباړه: ابو سعید الخدري رض روایت کوي: رسول الله ص وفرمایل: “آیا د یوې ښځې شهادت د یو سړي د شهادت نیمایي نه دی؟” ښځو وویل: “هو.” هغه وویل: “دا ځکه چې د ښځې عقل نیمګړی (ناقص) دی.”

  • 📌 ماخذ: صحيح البخاري حديث ۲۶۵۸

دا حدیث یو وضاحت دی چې ولې دا عجیب حکم په قرآن کې دی. که دا ریښتیا وي، نو دا ښايي چې محمد فکر کاوه چې ښځې بده حافظه لري یا احمقانې دي، ابن کثير هم دغه تفسير کوي.

دا مسخره ده ځکه چې موږ ښځې لیدلي چې ډیری یې د نارینه وو په پرتله ډېری هوښیارې او ښې حافظې لري، مونږ ډېرې ښځې لیدلي چې تکړه ډاکټرانې، وکیلانې، هنرمندانې، سوداګرې (لکه خدیجه) او ولسمشرانې وي.


د زوجینو نظم (Spousal discipline)

یو مېړه د قرآن د ایت له مخې کولی شي چې د خپلې ښځې د نافرمانئ د ویرې هغه ووهي:

کله چې د قصاص آیت راغلې نو یوه ښځه خپل مېړه وهلی وه نو هغه رسول الله ته راغله او وویل چې زه انتقام غواړم. رسول الله و فرمایل پرېده چې غچ واخلي، کله چې رسول الله د هغې ښځې سره په معامله وو نو الله جل جلاله دا ایت نازل که چې (نارینه د ښځو مسؤل دي، ځکه چې الله دوئ د یو بل څخه غوره کړي دي). نو رسول الله وفرمایل چز مونږ یو څه غوښتل او زما رب بل څه غوښتل، نو رسول الله وفرمایل چې اې سړیه! دا خپل مېرمن د لاسه ونیسه او لاړ شه.

  • ۴ سورة النساء – ۳۴ آیت

پورتنۍ کیسه تشریح کوي چې دا آیت څنګه راغلې. رسول الله نارینه ته د ښځې په وهلو سزا نه ده ورکړې.


د جنسي اړیکو حق

په اسلام کې بله عجیبه خبره دا ده چې ښځه څنګه له خپل میړه سره جنسي اړیکو ته وهڅوي. یوه ښځه نشي کولی د خپل میړه جنسي پرمختګونه رد کړي. که یوه ښځه د خپل میړه جنسي پرمختګ رد کړي نو د ملائکو لخوا ټوله شپه په هغې لعنت کیږي:

📕 ژباړه: ابو هريره رض روایت کوي: رسول الله ص وفرمایل: “که یو خاوند خپلې ښځې ته د خپلې بسترې ته (یعنې د جنسي اړیکې لپاره) بلنه ورکړي او هغه انکار وکړي او خاوند یې ترې د غوسې په حالت کې ويده شي، نو فرښتې به تر سهاره پورې په دغه ښځه لعنتونه وایی.”

  • 📌 ماخذ: صحيح البخاري حديث ۳۲۳۷

📕 ژباړه: طلق بن علي روایت کوي: رسول الله ص وفرمایل: “کله چې یو شخص خپله مېرمن د خپل حاجت (جنسي غوښتنې) لپاره ور وغواړي نو هغه باید سمدستي خپل خاوند ته ورشي ولوکه د تناره پر سر هم وي.”

  • 📌 ماخذ: مشكاة المصابيح حديث ۳۲۵۷
  • 📌 ماخذ: جامع الترمذي حديث ۱۱۶۰
  • 📌 ماخذ: رياض الصالحين حديث ۲۸۴

📕 ژباړه: ابو هريره رض روایت کوي چې رسول الله ص وفرمایل: «که ما چا ته د بل چا په وړاندې د سجدې کولو حکم کړی وای، نو ما به ښځو ته حکم کړی وای چې خپلو خاوندانو ته سجده وکړي».

  • 📌 ماخذ: مشكاة المصابيح حديث ۳۲۵۵
  • 📌 ماخذ: جامع الترمذي حديث ۱۱۵۹
  • 📌 ماخذ: رياض الصالحين حديث ۲۸۵

📕 ژباړه: پښتو ژباړه: عبدالله بن ابو آوفه رض روایت کوي چې: “کله چې معاذ بن جبل له شام نه راغی، نو هغه د رسول الله ص په وړاندې سجده وکړه. رسول الله ص پوښتنه وکړه: ‘معاذ، دا څه شی دی؟’ هغه وویل: ‘ما شام ته سفر وکړ او هلته مې ولیدل چې هغوی خپل بيشپانو (عيسوي مذهبي مشر) او بزرګانو ته سجده کوي، نو ما غوښتل چې تاسو ته هم سجده وکړم.’ رسول الله ص وفرمایل: ‘دا مه کوئ. که ما چا ته امر کړی وای چې د الله پرته بل چا ته سجده وکړي، نو ما به ښځو ته امر کړی وای چې خپلو خاوندانو ته سجده وکړي. قسم په هغه ذات چې د محمد روح یې په لاس کې دی! هېڅ ښځه تر هغه وخته پورې خپل فرض د الله په وړاندې نه شي ادا کولی تر څو چې خپل فرض د خپل خاوند په وړاندې ادا نه کړي. که چېرې هغه یې د (جنسي خواهش پوره کولو) لپاره وغواړي، حتی که هغه د خپل اوښ پر (کته يا زين) باندې ناسته هم وي، نو بیا هم باید انکار ونکړي.”

  • 📌 ماخذ: جامع الترمذي حديث ۱۸۵۳

📕 ژباړه: ابو هريره رض روایت کوي چې رسول الله ص وفرمایل: “یوې ښځې ته د خپل خاوند له اجازې پرته (نفلي) روژه نیول جایز نه دي، که چېرې خاوند یې ورسره موجود وي.”

  • 📌 ماخذ: صحيح البخاري حديث ۵۱۹۲

📕 ژباړه: عائشې رض فرمایي: “کله کله به د روژې ځینې ورځې را څخه پاتې (قضا) شوې، خو د هغې پر ځای به مې د قضا لپاره په شعبان کې روژه نیوله، یحیی روایت کوي ځکه چې د رسول الله ص په خدمت کې به بوخته وه.”

  • 📌 ماخذ: صحيح البخاري حديث ۱۹۵۰

📕 ژباړه: عایشه رض وايي: “چې کله به رسول الله ص ماته اړتیا وه، نو ما د هغه لپاره روژه ماته کړه.”

  • 📌 ماخذ: صحيح المسلم – کتاب الصومباب: باب مواقیت افطار

ښځه په هر حالت کې د خپل میړه تابع ده. مګر جنسي حقونه باید دواړه لارې لاړ شي. دواړه میړه باید د خپلې میرمنې پالنه وکړي او ښځه د میړه پالنه وکړي. دا باید یوازې د سړي په اړه نه وي.

  • ايا محمد له جنسي پلوه خفه و؟
  • ایا د هغه میرمنې نه غوښتل چې د هغه سره خوب وکړي؟
  • په صحي اړیکو کې ښځه باید مجبوره نه شي چې خپل مېړه سره وېده شي یا یې ګواښ کړي.

د طلاق حق

په اسلام کې یوازې نارینه کولی شي په یو اړخیز ډول طلاق ورکړي:

📕 ژباړه: ثوبان رض روایت کوي چې رسول الله ص وفرمایل: “هره ښځه چې له خپل خاوند څخه طلاق وغواړي کله چې بيخي ضرورت یې نه وي نو د جنت بوی به پر هغې حرام شي.”

  • 📌 ماخذ: مشكاة المصابيح حديث ۳۲۷۹
  • 📌 ماخذ: جامع الترمذي حديث ۱۱۸۷
  • 📌 ماخذ: سنن ابي داود حديث ۲۲۲۶
  • 📌 ماخذ: سنن ابن ماجه حديث ۲۰۵۵

ښځې کولی شي د واده د فسخ کولو غوښتنه وکړي (په عربي کې خلع ورته ویل کیږي) مګر دوی باید خپل مهر بېرته ورکړي. یو سړی باید په ساده ډول یوه کلمه ووایي او د دریو میاشتو په موده کې هغه طلاق وشي.


د واده حق

نارینه کولی شي له څو ښځو سره واده وکړي:

  • ۴ سورة النساء – ۳ آیت
  • ۴ سورة النساء – ۲۴ آیت

سړي کولای شي چې له عیسوۍ او یا یهودۍ ښځو سره واده وکړي:

  • ۵ سورة المائدة – ۵ آیت
  • خو یوه مسلمانه ښځه بیا نشي کولای چې د یو عیسوي یا د یهودي سره واده وکړي.

په اسلام کې یو سړې کولی شي چې د خپل ښځینه غلام (وینځې) سره جنسي اړیکې اوساتي، خو اسلام هېڅکله ښځې ته اجازه نه ورکوي چې نارینه غلامانو سره وېده شي.

📕 ژباړه: له ابي سعید الخدرى څخه روايت دى چې (له اهل اوطاس سره په جنګ کې) مونږ ښځې اسيرانې ونيولې چې مېړونه يې لرل. بيا مونږ غوښتل چې له هغوى سره هم بستري وکړو (جنسي تجاوز پرې وکړو) په داسې حال کې چې هغوی مېړونه درلودل مونږ له پيغمبر نه پوښتنه وکړه او بيا د وَالْمُحْصَنَاتُ مِنَ النِّسَاءِ إِلاَّ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ‏… آيات نازل شو او د هغوى جنسي آلات مونږ ته حلال شول.

  • 📌 ماخذ: صحيح المسلم حديث ۱۴۵۶د
  • 📌 ماخذ: بلوغ المرام ۱۱ کتاب حديث ۳۱
  • 📌 ماخذ: جامع الترمذي حديث ۳۰۱۶، ۳۰۱۷ او ۱۱۳۲

د میراث حق

  • ۴ سورة النساء – ۱۱ آیت

دا څه معنا لري؟ زه غواړم چې زما زوی خپلو خوېندو ته عادلانه برخه ورکړي. مسلمانان بیا کله کله وايي “ښه ده وروڼه دې د هغې ساتنه وکړي.”مګر دا یو ډارونکی دلیل دی.

  • ولې هغه باید زما د هلکانو نیمایي ترلاسه کړي؟
  • څوک به تضمین وکړي چې دوی به د هغې پاملرنه وکړي که چیرې هغه مساوي برخه ترلاسه نکړي؟
  • دا څنګه ګټوره ده چې دا قاعده وي چې زامن د لوڼو په پرتله دوه چنده برخه اخلي؟
  • دا ممکنه ده چې دا په یوه ځانګړې ټولنه او شرایطو کې احساس شي. خو اوس داسې نه ده.

ښځې په آخرت کې

روایت دی چې محمد صلی الله علیه وسلم ویلي دي چې د جهنم ډیره برخه له ښځو ډکه ده:

📕 ژباړه: عمران رض روايت کوي چې رسول الله ص وفرمايل: “ما جنت ته ور وکتل او ومې ليدل چې د هغې زياتره اوسېدونکي غريبان دي، او د دوزخ پر لور مې وکتل، هلته مې وليدل چې زياتره اوسېدونکي يې ښځې دي.

  • 📌 ماخذ: صحيح البخاري حديث ۳۲۴۱
  • 📌 ماخذ: سنن ابن ماجه حديث ۱۸۵۲
  • 📌 ماخذ: مشكاة المصابيح حديث ۳۲۵۵
  • 📌 ماخذ: جامع الترمذي حديث ۱۱۵۹
  • 📌 ماخذ: رياض الصالحين حديث ۲۸۵

📕 ژباړه: ابو سعید الخدري روایت کوي: یو ځل رسول الله ص د لوی اختر یا کوچني اختر د لمانځه لپاره د لمونځ ځای ته ووت. بیا د ښځو د یوې ډلې له مخې تېر شو او ویې فرمایل: “ای د ښځو ټولیه! صدقه وکړئ، ځکه ما ولیدل چې د جهنم اکثره اوسیدونکي تاسو ښځينه ياست.” هغوی وویل: “ای د الله رسوله! ولې؟” ویې فرمایل: “تاسې ډېر لعنت وایاست او د خپلو مېړونو ناشکري کوئ. ما له تاسې څخه د عقل او دین په لحاظ ناقصې نه دي لیدلي، یو محتاط او هوښیار سړی کولای شي چې ستاسې د ځینو لخوا بې لارې شي” هغوی وویل: “ای د الله رسوله! زموږ د عقل او دین نقصان څه دی؟” ویې فرمایل: “آیا د دوه ښځو شاهدي د یو سړي د شاهدۍ په اندازه نه ده؟” هغوی وویل: “هو.” ویې فرمایل: “دا د هغې د عقل ناقصتوب دیآیا کله چې حیض شي، لمونځ او روژه نه پرېږدي؟” هغوی وویل: “هو.” ویې فرمایل: “دا د هغې د دین ناقصتوب دی.

  • 📌 ماخذ: صحيح البخاري حديث ۳۰۴
  • 📌 ماخذ: سنن ابن ماجه حديث ۴۰۰۳
  • 📌 ماخذ: مشكاة المصابيح حديث ۱۹
  • 📌 ماخذ: جامع الترمذي حديث ۲۶۱۳
  • 📌 ماخذ: رياض الصالحين حديث ۱۸۷۹

له یوه اړخه د دوزخ اکثره اوسېدونکي به ښځينه وي او له بل پلوه ښځې د اسلام له نظره ناقص العقله او ناقص الدينه بلل شوي دي، په دې مورد ځينې پوښتنې را ولاړيږي او هغه دا چې:

  • د ښځې په ناقص العقله پيدا کولو کې به د الله پاک څه حکمت وو؟
  • ایا دا به ګټمن نه وای چې ښځو ښه عقل درلودی تر څو د خپلو خاوندانو او کورنیو سره یې په چارو کې مرسته کولای؟
  • څه مشکل به پېښ شوی وی که چېرې ښځو کامل عقل درلودی؟ په کامل عقل سره یوه ښځه کولای شي چې له بدو اعمالو څخه ځان را وګرځوي او ښه کارونه ترسره کړي او له خلکو سره مرستې وکړي؟
  • ایا نن چې ښځې کومه خطا کوي نو مسؤلیت یې بېرته خدای پاک ته نه ور ګرځي ځکه چې الله پاک ناقص العقله پيدا کړي او دوی خو د دې اختیار نه لرلو چې په خپله خوښه ځانونو ته عقل انتخاب کړي؟
  • بله خبره دا چې د اسلام خوږ پیغمبر څلور نارینه یاران درلودل او ۱۱ دانې ناقص العقله ښځې یې درلودې نو ولې د الله رسول له دومره ډېرو ناقص العقلو سره ژوند کاوه؟

کله چې ښځې په کور کښې وساتو، تعلیم ورنکړو، شاوخوا چاپېریال ور ونه ښيو نو د دوی خوارانو ماغزه به څنګه انکشاف وکړي؟ ځکه ماغزه خو په تجربه او تعلیم لوړیږي او انکشاف کوي، دا چې د افغانستان ښځې د نارینوو په نسبت په تعليمي لحاظ کښته دي نو عمده دلیل یې همدا دی چې دوی په کور کښې ساتل کیږي خو دغه د کم عقلئ خبره بیا په غربي نړۍ کې نشته.

د نړۍ لومړی کامپیوټري پروګرام یوې ښځې جوړکړی، د فیزیک د علم په برخه کښې د نوبل جایزې هم ځنیو ښځو ترلاسه کړې، یعنې که څوک په ګوګل کې پلټنه وکړي نو وبه ګوري چې ښځو څومره په ساینسي ډګر کښې رول لوبولی خو پوښتنه دا ده چې څنګه ناقص العقله په دې بریالۍ کيږي چې داسې اختراعات وکړي؟

  • وروستۍ پوښتنه دا چې دا څنګه امکان لري چې له یوه ناقص العقله انسان څخه دې کامل العقله انسان نړۍ ته راشي؟ ایا د پيغمبرانو خویندې، میندې او مېرمنې ټولې ناقص العقله وې؟

ښځې په جنت کې

  • ۳۸ سورة ص – ۵۲ آیت
  • ۵۵ سورة الرحمن – ۷۰ آیت
  • ۵۵ سورة الرحمن – ۷۲ آیت
  • ۵۵ سورة الرحمن – ۷۴ آیت
  • ۵۵ سورة الرحمن – ۷۶ آیت

لکه څنګه چې تاسو لیدلی شئ په اسلام کې یوازې دا نړۍ د سړو لپاره نه ده بلکې آخرت هم د سړيو لپاره دی.

مسلمانو علماوو به هغو ښځو ته چې په دې اړه به یې پوښتنې کوله نو په ځواب کې به یې ویل: «فکر مه کوه، الله تعالی به تاسو په جنت کې خوشحاله کړي. تاسو به د خپل میړه د څو میرمنو او حور العین سره د ویده کیدو په لیدو حسد ونه کړئ. الله تعالی به ستا حسد له منځه یوسي.»

د دې موضوع په اړه تکراري پوښتنې چې زه ورسره مخ شوې یم دا ښیې چې مسلمانې میرمنې ډیری وختونه حیرانوي چې “دا څنګه انصاف دی؟” دوئ ولیدل چې قرآن د نارینه وو لپاره د جنسي ګټې بیانوي مګر د ښځو لپاره هېڅ نه.

ایان هرسي علي

اسلام د ښځو لپاره د ظلم یوه وسیله ده. ښځه په دې دین کې د خپل ژوند، تعلیم، او ټولنیز پرمختګ د ټولو حقونو څخه محرومه ده. دې دین کې ښځه د میړه ملکیت ګڼل کیږي، او د دې ټولنې جوړښت د ښځې پر وړاندې بې عدالتي او ظلم د راتلونکي نسل لپاره انتقالوي.

صحيح البخاري

  • حديث:
  • 6546

صحيح البخاري

  • حديث:
  • 304
  • وروستۍ ليکنې
جنایتکاران
جنایتکاران
آزادي د انسان توانایي ده چې د خپل ژوند مسیر وټاکي. د انتخاب آزادي، د فکر آزادي، د بیان آزادي، د حرکت آزادي، د راټولېدو آزادي، د اعتراض آزادي، له شکنجې څخه آزادي، او له تبعیض څخه آزادي، دا ټول د آزادۍ مختلف اړخونه دي. آزادي د انساني ژوند لپاره ضروري شرط دی. انسان بې له آزادۍ نه شي کولی چې خپل پیاوړتیا او وده ترلاسه کړي. آزادي انسان ته اجازه ورکوي چې خپلې وړتیاوې او استعدادونه وده ورکړي، خپلو موخو پسې لاړ شي او په ټولنه کې ګډون وکړي.
سوالونه
  • زموږ سره اړيکه
وړانديز شوې کټګورۍ
وړانديز شوي کتابونه
د سوالونو ټکی کام نښان
  • د اپلېکېشن ډاونلوډ
  • سوالونه
  • د موبایل اپلېکېشن به ډېر زر ستاسې چوپړ ته وړاندې شي.
د تخنيکي ملاتړ شمېره:
  • زموږ سره د ټولنيزو شبکو له لارې وصل شئ.
  • ©۲۰۲۴ — ټول حقوق د سوالونه پاڼې له ټیم لپاره خوندي دي.